Biotech & levenKweekvlees & cellulaire landbouw

Zonnebloemmeel uit perskoek geeft plantaardig voedsel meer eiwit

· Bijgewerkt 11 september 2026, 15:18 · 2 min leestijd

Kweekvlees & cellulaire landbouw
Beeld: Green Queen

Het Britse ingrediëntenbedrijf Ulrick + Short heeft een nieuwe lijn zonnebloemmeel ontwikkeld die plantaardige producten meer eiwit en vezels geeft, zonder in te leveren op smaak en textuur. Het meel, Fazenda Lieto genoemd, wordt gemaakt van het restproduct dat overblijft bij de productie van zonnebloemolie.

Plantaardig eten krijgt twee vaak gehoorde kritiekpunten: het smaakt en voelt anders dan het dierlijke origineel, en het bevat vaak te weinig eiwit. Ulrick + Short zegt met zijn nieuwe zonnebloemmeel Fazenda Lieto allebei die problemen tegelijk aan te pakken. Het meel bestaat uit 54 procent eiwit en 21 procent vezels, en behoudt volgens het bedrijf een milde, licht nootachtige smaak die goed samengaat met chocolade, karamel en hartige, geroosterde toepassingen.

Van perskoek tot functioneel ingrediënt

Het meel wordt gemaakt van ontvliesde, hoge-oleïne zonnebloempitten die overblijven na het persen van zonnebloemolie. Dat restproduct, ook wel perskoek genoemd, wordt normaal vaak als veevoer of laagwaardig bijproduct afgezet. Ulrick + Short gebruikt een milde mechanische bewerking zonder oplosmiddelen zoals hexaan, waardoor de natuurlijke eiwitfunctionaliteit en de van nature aanwezige lecithine in het meel bewaard blijven. Die lecithine werkt als emulgator: het helpt vet en water mengen, wat het meel geschikt maakt voor sauzen, dips en dranken. Volgens reststroomvalorisatie van dit soort landbouwresten kunnen fabrikanten dubbele winst behalen: minder afval en een nieuwe eiwitbron.

Alternatief voor erwt en soja

Fazenda Lieto bevat alle essentiële aminozuren en heeft een geschatte PDCAAS-score van 0,9, een maat die aangeeft hoe goed een eiwit door het lichaam wordt opgenomen en benut. Daardoor kan het meel worden gecombineerd met erwten- en peulvruchteneiwit om een completer aminozuurprofiel te krijgen. Het bedrijf presenteert de zonnebloem nadrukkelijk als aanvulling op de markt voor eiwitdiversificatie, die volgens Ulrick + Short steeds voller raakt met erwt-, soja- en peulvruchtproducten. Een aparte variant, Fazenda Lieto C, is ontwikkeld voor hartige bakkerijproducten zoals eiwitrijk brood en bagels, en verbetert het vochtvasthoudend vermogen van deeg.

Lage broeikasuitstoot door lokale productie

De zonnebloemen worden binnen de Europese Unie geteeld en verwerkt, wat transportafstanden beperkt. Een onafhankelijke levenscyclusanalyse, uitgevoerd volgens de Environmental Footprint 3.1-methode van de Europese Commissie, komt uit op een koolstofvoetafdruk van 0,425 kilogram CO2-equivalent per kilogram meel. Het bedrijf wijst er verder op dat zonnebloempitten bij consumenten al bekend en gewaardeerd zijn: onderzoek waar Ulrick + Short naar verwijst, laat zien dat 82 procent van de consumenten zonnebloempitten herkent en meer dan de helft ze om gezondheidsredenen eet. Dat maakt het volgens innovatiemanager Kate Lefroy makkelijker om een nieuw eiwitproduct met een schoon etiket op de markt te brengen dan met minder bekende ingrediënten.

Achtergrond & begrippen

Wat betekent dit voor de toekomst? Dit soort ingrediënten laat zien hoe de voedingsindustrie op zoek gaat naar eiwitbronnen buiten de gangbare soja- en erwtproducten, deels door reststromen uit bestaande landbouw beter te benutten. Als meer fabrikanten agrarische bijproducten zoals perskoek gaan verwaarden, kan dat helpen om plantaardige voeding voedzamer en duurzamer te maken zonder extra landbouwgrond nodig te hebben.

Perskoek
Het vaste restproduct dat overblijft nadat olie uit zaden of pitten is geperst, vaak gebruikt als grondstof voor nieuwe toepassingen.
Emulgator
Een stof die ervoor zorgt dat vet en water met elkaar kunnen mengen, essentieel in sauzen, dressings en zuivelvervangers.
Dehulling (ontvliezen)
Het verwijderen van de buitenste schil van zaden of pitten voordat ze verder worden verwerkt.
PDCAAS-score
Een maatstaf die aangeeft hoe goed het lichaam een eiwit kan verteren en benutten; hoe dichter bij 1,0, hoe hoger de eiwitkwaliteit.
Reststroomvalorisatie
Het omzetten van afval- of bijproducten uit een productieproces in waardevolle nieuwe grondstoffen.
Eiwitdiversificatie
De trend waarbij voedingsproducenten hun eiwitbronnen spreiden over meerdere gewassen in plaats van te leunen op bijvoorbeeld alleen soja of erwt.
Koolstofvoetafdruk
De totale hoeveelheid broeikasgassen die vrijkomt bij de productie van een product, uitgedrukt in CO2-equivalent.
Lecithine
Een van nature voorkomende vetachtige stof die als emulgator werkt en in zaden, pitten en eigeel voorkomt.

Bronnen

Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.

Meer over Kweekvlees & cellulaire landbouw