Klimaat & energie › Direct air capture & geo-engineering
Klimaatverandering kan tegen 2050 25 miljoen hectare kelpbos vernietigen
Onderzoekers waarschuwen dat opwarming van de aarde wereldwijd kelpbossen sneller doet verdwijnen dan mensen ze kunnen herstellen. Het verlies aan natuurlijke koolstofopslag is duizenden keren groter dan de winst uit herstelprojecten, blijkt uit een nieuwe studie in PLOS Biology.
Kelp, een grote bruine zeewiersoort, vormt onderwaterbossen die enorme hoeveelheden CO2 uit de atmosfeer halen en vastleggen in de diepzee. Die functie maakt herstel van zeewierbossen populair als natuurlijke klimaatoplossing. Maar een essay van bioloog Karen Filbee-Dexter van de University of Western Australia en collega's, gepubliceerd op 8 september in PLOS Biology, zet daar grote vraagtekens bij. Klimaatverandering zelf vernietigt namelijk in hoog tempo precies de ecosystemen die we proberen te herstellen.
De onderzoekers verzamelden wereldwijde data over de winst en het verlies van zeewierbossen om het effect op koolstofopslag te berekenen. De uitkomst is somber: door klimaatverandering neemt de natuurlijke opslag van CO2 door kelpbossen jaarlijks af met 1,5 tot 30 miljoen ton. Dat verlies is tussen de duizend en tienduizend keer groter dan de winst die alle herstelprojecten voor kelpbossen tot nu toe hebben opgeleverd.
Verlies overtreft herstel duizendvoudig
De cijfers over het totale areaal zijn nog schrijnender. Naar schatting verdwijnt er tegen 2050 wereldwijd 25 miljoen hectare wild kelpbos door klimaatverandering. Dat is meer dan zesduizend keer de oppervlakte die sinds 1958 in totaal is hersteld. Grote herstelprojecten in Noorwegen en Californië kostten al enorme sommen geld, tijd en moeite. Om het klimaatverlies te compenseren zouden tienduizenden vergelijkbare projecten nodig zijn, met een prijskaartje van tientallen tot honderden miljarden dollars.
Vals gevoel van veiligheid over klimaatplannen
Volgens de onderzoekers is de betrouwbaarheid van natuurlijke ecosystemen als koolstofopslag zo vanzelfsprekend geworden dat ze impliciet zijn ingebouwd in klimaatprojecties en plannen voor netto-nul-uitstoot. Maar klimaatverandering ondermijnt nu juist die natuurlijke diensten. De auteurs stellen dat de huidige focus op zeewierherstel als klimaatoplossing, vergelijkbaar met technologische methoden zoals koolstofafvang, de aandacht kan afleiden van iets dat wél werkt: het beschermen van bestaande zeewierhabitats tegen verdere achteruitgang. Dat is namelijk goedkoper en effectiever dan achteraf herstellen.
De onderzoekers waarschuwen bovendien dat te veel nadruk op zeewierherstel als middel om CO2 uit de lucht te halen, uitgedrukt in CO2-equivalenten, een vals gevoel van veiligheid kan geven. Dat risico dreigt de uitfasering van fossiele brandstoffen te vertragen. "Herstel van zeewierbossen is de moeite waard, maar we moeten realistisch zijn over wat het kan betekenen voor klimaatmitigatie", aldus de auteurs. "De klimaatgedreven verliezen zijn ordes van grootte groter dan de winst uit herstel. Herstel van zeewierbossen kan geen betekenisvolle bijdrage leveren aan klimaatmitigatie op de schaal en snelheid die nodig is om onze groeiende uitstoot te compenseren."
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Deze studie laat zien dat natuurlijke klimaatoplossingen zoals zeewierherstel geen vervanging zijn voor het terugdringen van CO2-uitstoot. Beleidsmakers die rekenen op ecosystemen om klimaatdoelen te halen, lopen het risico dat die aanname instort naarmate de opwarming van de aarde doorzet. Bescherming van bestaande natuur blijft daarmee de meest kosteneffectieve klimaatmaatregel.
- Kelpbos
- Een onderwaterbos van grote bruine zeewiersoorten dat een belangrijke leefomgeving vormt voor zeeleven en veel CO2 opslaat.
- Koolstofsequestratie
- Het proces waarbij CO2 uit de atmosfeer wordt onttrokken en langdurig wordt vastgelegd, bijvoorbeeld in de diepzee of in bodems.
- Blauwe koolstof
- Koolstof die wordt opgeslagen in kust- en zee-ecosystemen zoals kelpbossen, mangroves en zeegrasvelden.
- Netto-nul
- De situatie waarin de uitstoot van broeikasgassen volledig wordt gecompenseerd door opslag of vermindering elders, zodat de netto-toevoeging aan de atmosfeer nul is.
- Koolstofafvang
- Een technologische methode om CO2 rechtstreeks af te vangen, vaak uit de lucht of industriële uitstoot, en op te slaan of te hergebruiken.
- CO2-equivalent
- Een eenheid waarmee de klimaatimpact van verschillende broeikasgassen wordt uitgedrukt in vergelijkbare hoeveelheden CO2.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.
