Starlink groeit uit tot grootste internetaanbieder van Zimbabwe

Starlink was in september 2024 nog niet actief in Zimbabwe. Anderhalf jaar later heeft de satellietinternetdienst van SpaceX meer abonnees dan alle Zimbabwaanse glasvezelaanbieders bij elkaar. Dat blijkt uit de kwartaalcijfers van de nationale telecomwaakhond POTRAZ (Postal & Telecommunications Regulatory Authority of Zimbabwe).

Een markt die op een betaalbare aanbieder wachtte

Vóór de komst van Starlink was thuisinternet in Zimbabwe een luxeproduct. Een gezinsabonnement bij een lokale glasvezelaanbieder kostte al snel 150 dollar per maand, soms zelfs meer dan 200 dollar. In een land met ruim 17 miljoen inwoners hadden daardoor iets meer dan 100.000 huishoudens een vaste glasvezelaansluiting. De rest moest het doen met mobiel internet of had helemaal geen toegang tot een snelle verbinding.

Toen Starlink de markt betrad, veranderde dat razendsnel. Het goedkoopste Mini-abonnement begint rond de 30 dollar per maand, het populairdere Standard Residential-pakket kost ruim 50 dollar. Voor veel Zimbabwanen was dat de eerste keer dat een betrouwbare internetverbinding binnen bereik kwam. De vraag was zo groot dat Starlink in de grote steden al snel nieuwe aanmeldingen moest bevriezen: de capaciteit van de satellieten in de lage baan om de aarde boven Zimbabwe raakte verzadigd.

Van kleine restpost naar marktleider

In de statistieken van POTRAZ wordt Starlink meegeteld onder de categorie VSAT: kleine satellietschotels die al decennia bestaan, maar in Zimbabwe nauwelijks werden gebruikt. Alleen een overheidsprogramma om plattelandsscholen aan te sluiten zorgde tussen 2022 en 2023 voor een bescheiden piek. Sinds de komst van Starlink schiet die lijn in de grafieken van de toezichthouder vrijwel verticaal omhoog. Van 2025 tot en met het eerste kwartaal van 2026 steeg het aantal Starlink-abonnees zo hard dat het de optelsom van alle glasvezelklanten in het land voorbijstreefde.

Vooral buiten de grote steden sloeg de dienst aan: op boerderijen, in mijnbouwgebieden en kleine plattelandsplaatsen, waar aanleg van glasvezel financieel nooit rendabel was. Ook lange-afstandsbussen op de belangrijkste snelwegen, bijvoorbeeld tussen Harare en Bulawayo, rusten hun voertuigen inmiddels uit met Starlink, zodat reizigers onderweg online kunnen blijven.

Concurrentie duwt prijzen fors omlaag

De opmars van Starlink dwingt gevestigde providers tot actie. Meerdere Zimbabwaanse internetaanbieders hebben hun glasvezelpakketten inmiddels herzien: waar een abonnement voorheen boven de 200 dollar per maand lag, beginnen de goedkoopste pakketten nu rond de 90 dollar. Volgens marktwatchers laat de casus zien dat er in Zimbabwe altijd al vraag was naar snel internet, maar dat de prijs daarvoor te hoog lag.

Starlink werkt ondertussen aan een oplossing voor de steden waar activaties zijn stopgezet, zodat ook daar de vraag alsnog bediend kan worden. Daarnaast lopen er inmiddels overheidsprogramma's en particuliere initiatieven om duizenden Starlink-kits te installeren bij plattelandsscholen en klinieken, gebieden waar traditionele infrastructuur voorlopig niet zal komen.