Starlink werkt weer normaal in Oekraïne na mysterieuze storing van tien dagen

De Oekraïense minister van Defensie Evgeniy Khmara meldt dat Starshield weer normaal functioneert. Dat zegt hij tegen The Wall Street Journal. Starshield is de militaire variant van Starlink, het satellietinternet van het Amerikaanse bedrijf SpaceX. Het Oekraïense leger gebruikt de dienst onder meer om drones op afstand te besturen. Khmara benadrukt dat het leger nog altijd tests uitvoert en geen officiële verklaring heeft gekregen voor de storing die aan het herstel voorafging.

Drones verloren verbinding bij hoge snelheid

Tien dagen lang kampten Oekraïense troepen met een merkwaardig probleem: drones die sneller vlogen dan ongeveer 160 kilometer per uur, verloren hun internetverbinding. Daardoor raakte het leger soms de controle over die toestellen kwijt. Andere drones werden juist bewust langzamer ingezet om verbonden te blijven, waardoor ze een makkelijker doelwit werden voor de Russische luchtverdediging. Voor een leger dat sterk afhankelijk is van drones voor verkenning en aanvallen, is dat een serieus probleem. Starlink en Starshield zijn in Oekraïne niet zomaar een extra voorziening: het zijn vaak de enige stabiele verbindingen op het slagveld, omdat traditionele telecominfrastructuur door de oorlog grotendeels is beschadigd of onbetrouwbaar is geworden.

Telefoontje van Trump aan Musk

Volgens bronnen van de WSJ belde de Amerikaanse president Donald Trump afgelopen woensdag met SpaceX-topman Elon Musk met het verzoek om de dienst te herstellen. Kort daarna leek de verbinding weer normaal te werken. Eerder had de krant al gemeld dat Musk zelf opdracht had gegeven om de Oekraïense toegang tot Starlink te beperken, al claimen sommige bronnen dat hij dit eerst had besproken met de regering Trump.

Beschuldigingen en politieke lading

Musk verklaarde op zijn platform X dat Oekraïne de gebruiksvoorwaarden van Starlink had overtreden door het systeem in te zetten voor offensieve droneaanvallen waarbij mensen omkwamen. Hij voegde daaraan toe dat het Oekraïense front onmiddellijk zou instorten als Starlink zou worden uitgeschakeld, en noemde dat geen dreigement maar een feitelijke constatering. Zowel Trump als Musk hebben zich de afgelopen tijd kritisch uitgelaten over de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Musk schreef recent dat Zelensky 'te ver is gegaan'. De kwestie onderstreept hoe afhankelijk Oekraïne is geworden van één particulier bedrijf voor een cruciaal deel van zijn militaire communicatie, en hoe die afhankelijkheid ook een politiek drukmiddel kan worden.