NASA's Roman-telescoop naar SpaceX-hangar voor lancering eind augustus

Van schone kamer naar lanceerplatform

De verhuizing markeert een belangrijke stap richting de lancering van de Roman-telescoop, genoemd naar Nancy Grace Roman, de eerste hoofdastronoom van NASA. Het instrument stond tot voor kort in de Payload Hazardous Servicing Facility op het Kennedy Space Center, waar technici het testten en gereedmaakten voor de reis naar de ruimte. Voorafgaand aan het transport doorliep de telescoop uitgebreide trillings- en vacuümtests, om te garanderen dat de gevoelige optiek de raketlancering ongeschonden doorstaat. Vervolgens werd de telescoop ingepakt in een neuskuip, de kegelvormige beschermkap die de lading tijdens de lancering afschermt tegen luchtweerstand en trillingen. In die verpakking ging het transport dinsdag naar de hangar bij lanceercomplex 39A, waar SpaceX zijn Falcon Heavy-raketten klaarmaakt. De komende dagen wordt de telescoop op de raket gemonteerd, waarna het geheel naar het lanceerplatform rijdt.

Op zoek naar donkere energie en donkere materie

De Roman-telescoop moet twee van de grootste raadsels van de sterrenkunde helpen ontrafelen. Met zijn instrumenten onderzoeken wetenschappers donkere energie, de onbekende kracht die ervoor zorgt dat het heelal steeds sneller uitdijt. Daarnaast brengt de telescoop in kaart hoe sterrenstelsels ontstaan, zich clusteren en evolueren, door de invloed van donkere materie te volgen. Die onzichtbare massa buigt licht van verre sterrenstelsels en verraadt zo waar ze zich bevindt, ook al is ze zelf niet direct waar te nemen. Roman kijkt daarbij naar een veel groter stuk hemel tegelijk dan de Hubble-telescoop, wat het mogelijk maakt om in korte tijd enorme hoeveelheden sterrenstelsels te fotograferen en te analyseren.

Lancering met een zware raket

Voor de lancering is gekozen voor een Falcon Heavy, de zwaarste raket die SpaceX momenteel inzet. Deze bestaat uit drie samengevoegde Falcon 9-boosters en kan grote, zware ladingen naar een baan ver van de aarde brengen, wat nodig is omdat Roman niet om de aarde draait maar naar het Lagrangepunt L2 reist, op anderhalf miljoen kilometer afstand. NASA mikt op een lancering op zijn vroegst zondag 30 augustus 2026 vanaf Kennedy Space Center in Florida. Als de missie slaagt, voegt Roman zich bij Hubble en de James Webb-telescoop als derde grote ruimteobservatorium van NASA, met als specialiteit het in kaart brengen van de structuur van het heelal op de grootst mogelijke schaal. Voor NASA is de missie ook een test voor toekomstige samenwerkingen met commerciële raketbedrijven, nu steeds meer wetenschappelijke missies via bedrijven als SpaceX de ruimte in gaan.