AI & computing › Kwantumcomputing & AI-hybrides
IQM lanceert upgradepad voor kwantumcomputers naar duizend qubits
Het Finse kwantumbedrijf IQM heeft een upgradeprogramma aangekondigd voor zijn Halocene-systemen, waarmee klanten stap voor stap kunnen opschalen van 150 naar meer dan 1.000 qubits. De overstap kan zonder dat bestaande supercomputers stilgelegd worden, en eerdere investeringen in software en expertise blijven behouden. IQM presenteert het plan deze week op de supercomputerbeurs SC26 in Chicago.
IQM, opgericht in Finland, bouwt al jaren kwantumcomputers die naast bestaande supercomputers draaien. Het bedrijf introduceerde zijn Halocene-productlijn in november 2025, met een eerste systeem van 150 qubits. Qubits zijn de basiseenheden van een kwantumcomputer, vergelijkbaar met bits in een gewone computer, maar met extra rekenkracht dankzij kwantummechanische eigenschappen. Met het nieuwe upgradeprogramma kunnen klanten die al een Halocene-systeem hebben, in stappen doorgroeien naar machines met meer dan duizend qubits, zonder dat ze van nul af aan opnieuw moeten beginnen.
Upgraden zonder de stekker eruit te trekken
Het bijzondere aan het programma is dat bestaande systemen blijven draaien terwijl IQM een nieuwe, krachtigere versie installeert. Pas als die nieuwe machine volledig operationeel is, wordt de oude verwijderd. Daardoor hoeven onderzoekers en bedrijven hun werk niet te onderbreken. Bij elke upgrade levert IQM ook een integratiedienst die de kwantumcomputer opnieuw koppelt aan de bestaande rekencentra, planningssystemen en GPU's, de chips die veel gebruikt worden voor AI-berekeningen. Omdat opeenvolgende Halocene-systemen dezelfde foutcorrectiemethoden en software delen, blijft eerder opgebouwde kennis en techniek bruikbaar.
Foutcorrectie is een cruciaal thema in de kwantumcomputing: qubits zijn gevoelig voor storingen, waardoor berekeningen fouten bevatten. Pas wanneer die fouten automatisch gecorrigeerd kunnen worden, spreken wetenschappers van fouttolerante kwantumcomputers, geschikt voor grootschalige, betrouwbare toepassingen. Dat punt is nog niet bereikt, maar IQM presenteert Halocene als een tussenstap die bedrijven alvast voorbereidt.
Testcases bij Finse en Duitse onderzoekscentra
IQM onderbouwt zijn aanpak met voorbeelden van klanten die al jaren met het bedrijf werken. Het Finse onderzoeksinstituut VTT begon in 2021 met een systeem van 5 qubits en zit inmiddels op 53 qubits, gekoppeld aan de Finse supercomputer LUMI. Het Leibniz Supercomputing Centre in Duitsland installeerde in dezelfde periode vier opeenvolgende IQM-systemen. Integratie van kwantumcomputers in de supercomputeromgeving heeft geleerd dat de echte waarde in continuïteit zit, zegt Tobias Guggemos, die bij het Leibniz-centrum het kwantumteam leidt. Volgens hem bouwt elk nieuw systeem voort op de software en kennis van het vorige, zodat gebruikers kunnen doorwerken terwijl de techniek verbetert.
Ook de LUMI AI Factory, een Fins initiatief dat kwantumcomputing combineert met AI-supercomputers, koos eerder voor een Halocene-systeem, dat wordt aangesloten op de nieuwe LUMI-AI-supercomputer. IQM werkt daarnaast samen met chipmaker NVIDIA aan NVQLink, een technologie die kwantumchips sneller moet laten communiceren met GPU's voor foutcorrectie op schaal.
Hybride rekenkracht als tussenstap
Volgens IQM-topman Jan Goetz ligt de grootste uitdaging niet alleen in de natuurkunde, maar ook in de praktische toepasbaarheid. De andere helft van de uitdaging is kwantumcomputing commercieel laten werken, binnen de infrastructuur die organisaties al gebruiken, zegt hij. Klanten kunnen nu al hybride workloads draaien: berekeningen waarbij een kwantumchip samenwerkt met gewone processoren en GPU's. Dat is volgens experts de komende jaren de meest realistische toepassing van kwantumcomputers, omdat volledig fouttolerante systemen nog niet bestaan. IQM claimt inmiddels meer kwantumcomputers op locatie te hebben verkocht dan elke andere fabrikant en sinds 2021 tien integraties met supercomputers te hebben voltooid. Het bedrijf presenteert het upgradeprogramma deze week op de supercomputerbeurs SC26 in Chicago.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Dit upgradeprogramma laat zien hoe de kwantumcomputerindustrie langzaam opschuift van experimentele, kleine systemen naar grotere machines die écht naast bestaande supercomputers en AI-infrastructuur werken. Door klanten een geleidelijk, risicoarm upgradepad te bieden, hoopt IQM meer bedrijven en onderzoeksinstellingen over te halen om nu al te investeren in kwantumtechnologie, in plaats van te wachten op de nog verre fouttolerante kwantumcomputer.
- Qubit
- De basiseenheid van informatie in een kwantumcomputer, vergelijkbaar met een bit in een gewone computer maar met extra rekenkracht dankzij kwantummechanische effecten.
- Foutcorrectie
- Technieken om rekenfouten te herstellen die ontstaan omdat qubits erg gevoelig zijn voor verstoringen uit hun omgeving.
- Fouttolerante kwantumcomputer
- Een kwantumcomputer die fouten automatisch en snel genoeg corrigeert om grootschalige, betrouwbare berekeningen uit te voeren; dit stadium is nog niet bereikt.
- Hybride workload
- Een berekening waarbij een kwantumcomputer samenwerkt met klassieke computerchips, zoals CPU's en GPU's, om taken te verdelen.
- HPC (high-performance computing)
- Supercomputerinfrastructuur die extreem grote hoeveelheden berekeningen tegelijk kan uitvoeren, vaak gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek en AI.
- GPU
- Een type computerchip dat oorspronkelijk voor beeldbewerking werd ontwikkeld, maar nu veel wordt gebruikt om AI-modellen te trainen en te laten draaien.
- NVQLink
- Een technologie van NVIDIA en partners zoals IQM die kwantumchips en GPU's sneller met elkaar moet laten communiceren, nodig voor grootschalige foutcorrectie.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.