Biotech & leven › Kweekvlees & cellulaire landbouw
Canada benoemt eerste hoogleraar kweekvlees, lab in Alberta richt zich op pilotfabriek
De Universiteit van Alberta heeft onderzoeker Ning Xiang benoemd tot Canada Research Chair in cellulaire landbouw, de eerste leerstoel van dit type in het land. Met federale financiering bouwt ze een nieuw laboratorium dat moet uitgroeien tot een proeffabriek voor kweekvlees.
De Canadese overheid heeft Ning Xiang, universitair docent aan de Universiteit van Alberta in Edmonton, benoemd tot Tier 2 Canada Research Chair in Cellular Agriculture. Volgens de non-profitorganisatie New Harvest is zij de eerste hoogleraar in Canada die zich volledig richt op cellulaire landbouw: de wetenschap achter kweekvlees, waarbij dierlijke cellen in een bioreactor uitgroeien tot vlees zonder dat daar een levend dier voor nodig is. Xiang is een van zes nieuwe onderzoeksleerstoelen die de universiteit dit jaar binnenhaalt via het federale Canada Research Chairs-programma.
Nieuw lab in bestaand voedingsinstituut
Xiang kwam in september 2024 bij de faculteit Agricultural, Life & Environmental Sciences, nadat de universiteit in 2022 een samenwerking aanging met New Harvest om een Instituut voor Cellulaire Landbouw op te zetten. Daarvoor werkte ze als postdoctoraal onderzoeker aan het Tufts University Center for Cellular Agriculture in de Verenigde Staten, onder leiding van de bekende weefselkweker David Kaplan. Ze was ook medeoprichter van het kweekvleesbedrijf CellX. Met geld van de Canada Foundation for Innovation (CFI), een overheidsfonds voor onderzoeksinfrastructuur, laat ze nu een bestaande ruimte binnen haar voedingswetenschappelijke faculteit verbouwen tot een volwaardig celkweeklab. Dat faciliteit ontbrak daar tot nu toe volledig. Haar onderzoeksgroep werkt aan celkweek van dierlijke cellen, aan eetbare steigerstructuren waarop die cellen kunnen groeien, aan bioreactorsystemen en aan het hergebruiken van kweekmedium om de hoge productiekosten van kweekvlees te verlagen.
Van laboratorium naar proeffabriek
Xiang leidt inmiddels acht studenten die werken aan celllijnontwikkeling, eetbare scaffolds, kweekmedium en bioprocessing, en aan consumentenonderzoek naar smaak en acceptatie. Twee promovendi, Bowen Wang en Hannah Chang, worden gefinancierd via het Cellular Agriculture Prairies Ecosystem-project (CAPE) van New Harvest, dat in 2025 1 miljoen Canadese dollar ontving van regionale ontwikkelingsorganisatie PrairiesCan en nog eens 500.000 dollar van Alberta Innovates. Wang ontwikkelt rundercellijnen voor vleesproductie, Chang doet dat voor vet. Xiang heeft daarnaast een netwerk van twintig tot dertig hoofdonderzoekers uit de hele universiteit verzameld, van voedingswetenschap tot engineering en informatica, met als doel gezamenlijk financiering aan te vragen voor een formeel erkend onderzoekscentrum. Haar einddoel is het lab op te schalen naar een pilotlijn voor kweekvlees op grotere schaal.
Startups missen geld voor matching
Xiang wijst op een structureel probleem in de sector: veel Canadese subsidies voor samenwerking tussen universiteiten en bedrijven eisen dat bedrijven zelf meebetalen. Jonge kweekvleesstartups hebben vaak simpelweg geen geld over voor langdurig fundamenteel onderzoek, waardoor academische groepen weinig partners vinden om die subsidies te benutten. Volgens Xiang springen organisaties als New Harvest bij om onderzoek te financieren dat anders blijft liggen. Ze spreekt op 4 november in Edmonton tijdens een evenement van branchevereniging BioAlberta, waar ze pleit voor financieringsvormen die beter rekening houden met de uitdagingen van opkomende voedseltechnologie, al voordat een sector volwassen is.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Een structurele onderzoeksleerstoel geeft kweekvlees in Canada voor het eerst een vaste academische thuisbasis, los van de wisselvalligheid van startupfinanciering. Als het lab in Alberta inderdaad doorgroeit naar een pilotschaal productielijn, kan dat de stap zetten van kleinschalig laboratoriumonderzoek naar technologie die dichter bij commerciële toepassing komt.
- Cellulaire landbouw
- Vakgebied waarin voedsel, zoals vlees, wordt gemaakt door dierlijke cellen te kweken in plaats van dieren te fokken en te slachten.
- Kweekvlees
- Vlees dat buiten een dier wordt geproduceerd door spiercellen te laten groeien in een voedingsvloeistof.
- Bioreactor
- Een gesloten vat waarin onder gecontroleerde omstandigheden (temperatuur, voedingsstoffen, zuurstof) cellen kunnen groeien.
- Scaffold (steigerstructuur)
- Een eetbaar frame waarop cellen zich kunnen hechten en uitgroeien tot een vlezige structuur, vergelijkbaar met hoe cellen in een dierlijk lichaam steun vinden.
- Kweekmedium
- De voedingsvloeistof met suikers, eiwitten en andere stoffen waarmee cellen in een bioreactor worden gevoed; het hergebruiken hiervan verlaagt de productiekosten.
- Pilotschaal productie
- Een tussenstap tussen laboratoriumonderzoek en volledige commerciële productie, waarbij een proces op iets grotere schaal wordt getest.
- Canada Research Chair
- Een prestigieuze, door de Canadese overheid gefinancierde onderzoeksleerstoel aan een universiteit.
- Canada Foundation for Innovation (CFI)
- Canadees overheidsfonds dat geld geeft voor onderzoeksinfrastructuur, zoals laboratoria en apparatuur.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.
