Klimaat & energie › SMR's & next-gen kernenergie
Canadese kernreactor stopt voor renovatie van 35 jaar extra levensduur
Reactor 5 van de Canadese kerncentrale Bruce Power is stilgelegd voor een grote verbouwing die hem dertig tot vijfendertig jaar langer moet laten draaien. De ingreep is onderdeel van een miljardenproject om zes reactoren te moderniseren, nodig omdat de stroomvraag in de provincie Ontario tot 2050 met 90 procent gaat stijgen.
Op 1 november schakelden technici reactor 5 van de kerncentrale Bruce Power uit. Daarmee begon een ingrijpende verbouwing die in de sector een Major Component Replacement heet: een complete vervanging van de belangrijkste onderdelen in het hart van de reactor. Bruce Power ligt aan het Huronmeer in de Canadese provincie Ontario en is een van de grootste kerncentrales ter wereld. De centrale levert al decennia stroom zonder CO2-uitstoot.
De stillegging van reactor 5 is een mijlpaal: het is het middelpunt van een privaat gefinancierd renovatieprogramma waarbij in totaal zes reactoren, genummerd 3 tot en met 8, worden gemoderniseerd. Het hele project moet in 2033 klaar zijn en kost miljarden dollars. Doel is dat de reactoren dertig tot vijfendertig jaar langer meegaan dan oorspronkelijk gepland.
Duizenden onderdelen vervangen
De klus binnen de reactor is enorm. Monteurs moeten 480 zogeheten calandriabuizen verwijderen en vervangen. Dat zijn de buizen die de splijtstof omhullen tijdens het kernsplijtingsproces. Daarnaast moeten er net zoveel nieuwe brandstofkanalen in, plus 960 voedingsbuizen die koelwater naar de reactorkern transporteren. Ook worden complete stoomgeneratoren vervangen, de installaties die met de warmte van de reactor stoom opwekken om turbines aan te drijven en zo elektriciteit te maken. Na de renovatie blijft de reactor niet alleen stroom leveren, maar ook medische isotopen produceren die wereldwijd worden gebruikt bij de behandeling van kanker.
Groeiende vraag naar stroom
De timing van het project is geen toeval. Ontario verwacht dat de vraag naar elektriciteit tot 2050 met 90 procent toeneemt, door de groei van de industrie en de omschakeling naar elektrische auto's, warmtepompen en andere elektrische apparaten. Kernenergie moet een groot deel van die extra vraag gaan opvangen, naast wind- en zonne-energie.
Het team van reactor 5 begint niet vanaf nul. Bij de naastgelegen reactor 4 werd de klus in oktober 2026 bijna een maand eerder afgerond dan gepland, een record voor de centrale. Reactor 3 ging afgelopen juni weer open, meer dan zeven maanden sneller dan voorzien, onder meer dankzij het gebruik van speciale robots. Dat leverde Ontario circa 150 miljoen dollar aan besparingen op via de netbeheerder. Reactor 6, de eerste die werd aangepakt, was in 2023 ook eerder klaar en binnen budget, goed voor 52 miljoen dollar aan besparingen voor stroomgebruikers.
Bruce Power plant de komende zeven jaar doorlopend reactoren stil te leggen voor renovatie: reactor 7 volgt in 2028, reactor 8 in 2030. Ook wordt gekeken naar een tweede grote renovatieronde voor de oudere reactoren 1 en 2, die in 2012 weer in gebruik werden genomen.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Door bestaande kerncentrales te renoveren in plaats van te sluiten, houden landen als Canada hun CO2-vrije stroomproductie op peil terwijl de vraag naar elektriciteit snel groeit door elektrificatie. Dit soort langetermijnrenovaties kan goedkoper en sneller zijn dan het bouwen van volledig nieuwe reactoren, en levert als bijproduct ook medische isotopen voor kankerbehandelingen.
- Major Component Replacement (MCR)
- Een grote renovatie waarbij de belangrijkste onderdelen in het hart van een kernreactor worden vervangen om de levensduur te verlengen.
- Calandriabuizen
- Buizen in de reactorkern die de splijtstof omhullen en essentieel zijn voor het veilig verlopen van de kernsplijting.
- Brandstofkanalen
- Kanalen waarin de splijtstof zich bevindt en waar de kernreactie plaatsvindt onder hoge druk.
- Voedingsbuizen
- Buizen die koelwater naar de reactorkern voeren om de warmte uit het splijtingsproces af te voeren.
- Stoomgenerator
- Installatie die met de warmte uit de reactor water omzet in stoom, die vervolgens turbines aandrijft om elektriciteit op te wekken.
- Baseload-elektriciteit
- Een constante, basisstroom van elektriciteit die continu geleverd wordt, in tegenstelling tot wisselende bronnen als zon en wind.
- Medische isotopen
- Radioactieve stoffen die geproduceerd worden in een kernreactor en gebruikt worden bij de diagnose en behandeling van kanker.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.
