Ruimtevaart › Herbruikbare raketten
Blue Origin wil New Glenn dit jaar alweer lanceren na explosie in mei
Blue Origin verloor in mei een New Glenn-raket en cruciale lanceerinfrastructuur bij een explosie. Het bedrijf denkt de raket toch nog dit jaar te kunnen lanceren, dankzij een nieuwe hybride manier om de raket naar het lanceerplatform te brengen.
Op 28 mei ging het mis bij Blue Origin. Tijdens een routinetest van de motoren explodeerde een New Glenn-raket op lanceercomplex 36A in Cape Canaveral, Florida. De vuurbal vernietigde niet alleen de raket zelf, maar ook belangrijke onderdelen van het lanceerplatform: de bliksemtoren, de transporter-erector en de hydraulische cilinders die daarbij horen.
Die schade leek een flinke streep door de plannen van het bedrijf van Jeff Bezos. Toch meldt Blue Origin nu dat een nieuwe lanceermethode het mogelijk maakt om nog dit jaar opnieuw te lanceren. CEO Dave Limp noemt het een "horizontal/vertical hybrid" concept: in plaats van het platform exact zo te herbouwen als het was, kiest het bedrijf voor een andere aanpak.
Hoe werkt de nieuwe methode?
Normaal worden de twee trappen van New Glenn horizontaal aan elkaar gekoppeld en vervolgens met een transporter-erector naar het platform gereden. Dat voertuig zet de hele raket dan verticaal neer, klaar voor lancering. Omdat juist dit voertuig door de explosie verloren ging, moest Blue Origin op zoek naar een alternatief.
De oplossing: de trappen worden nog steeds horizontaal samengevoegd en per transporter naar het platform gebracht, maar daarna til een grote kraan met een speciale kantelfunctie de raket rechtop. Die kraan bestond al. Blue Origin gebruikt hem normaal om de 57,5 meter lange eerste trap van de raket op te tillen nadat die op het drijvende platform Jacklyn is geland. Bovendien was dit hybride systeem al in ontwikkeling voor de zwaardere New Glenn-versie met negen motoren, de zogeheten 9X4-variant. Daardoor hoeft het bedrijf niet helemaal bij nul te beginnen.
Belang voor NASA en de maan
Er staat veel op het spel. Als New Glenn dit jaar weer kan vliegen, kan de raket de Mk 1-maanlander van Blue Origin naar de zuidpool van de maan brengen. Dat is belangrijk voor het Artemis-programma van NASA, dat afhankelijk is van zowel SpaceX als Blue Origin om astronauten terug naar het maanoppervlak te brengen. Bij SpaceX loopt de ontwikkeling van de Starship-maanlander vertraging op; een geplande bijtankdemonstratie in de ruimte is er vorig jaar niet gekomen.
Niet iedereen is overtuigd dat Blue Origin zijn ambitieuze planning haalt. Voormalige SpaceX-medewerkers zeiden tegen Ars Technica dat zij een lancering vanaf het verwoeste platform dit jaar niet zien gebeuren, gezien de tijd die nodig is om complexe lanceerinfrastructuur te herstellen. NASA-topman Jared Isaacman noemt de voortgang van Blue Origin sinds de explosie echter "grote stappen" en houdt vast aan New Glenn als "plan A" voor de lancering van de Mk 1-lander dit jaar.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Of Blue Origin zijn nieuwe lanceermethode op tijd werkend krijgt, bepaalt mede hoe snel NASA astronauten terug naar de maan kan brengen. Een snel herstel na de explosie laat bovendien zien hoe flexibel moderne ruimtevaartbedrijven met tegenslagen kunnen omgaan door bestaande technologie te hergebruiken in plaats van alles opnieuw op te bouwen.
- Transporter-erector
- Een voertuig dat een raket horizontaal naar het lanceerplatform rijdt en daar vervolgens rechtop zet voor de start.
- CONOPS (concept of operations)
- De gekozen werkwijze of procedure waarmee een organisatie een taak uitvoert, in dit geval hoe een raket klaargemaakt wordt voor lancering.
- Lanceercomplex
- Het terrein met platform en bijbehorende infrastructuur van waaruit een raket wordt gelanceerd.
- Artemis-programma
- Het NASA-programma dat astronauten terug naar de maan moet brengen en uiteindelijk een permanente maanbasis wil opzetten.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.