Ruimtevaart › Herbruikbare raketten
Blue Origins raket New Glenn aan de grond na verkeerde baan voor satelliet
De Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA heeft Blue Origins raket New Glenn aan de grond gehouden. Bij de lancering van afgelopen zondag kwam een satelliet van AST SpaceMobile in een veel te lage baan terecht en is daardoor onbruikbaar. Blue Origin onderzoekt nu samen met de FAA wat er tijdens de vlucht is misgegaan.
Blue Origin, het ruimtevaartbedrijf van Jeff Bezos, lanceerde zondag zijn herbruikbare raket New Glenn vanaf Cape Canaveral in Florida. De start zelf verliep vlekkeloos: de herbruikbare booster, de onderste trap van de raket, landde zoals gepland terug op aarde. Maar de bovenste trap, die de lading verder de ruimte in moet brengen, bracht de satelliet aan boord niet in de juiste baan.
Motor leverde te weinig stuwkracht
Aan boord zat de satelliet BlueBird 7 van het Amerikaanse bedrijf AST SpaceMobile. Dat bedrijf bouwt een netwerk van satellieten waarmee gewone smartphones straks rechtstreeks met een direct-to-cell-verbinding kunnen bellen en internetten, zonder tussenkomst van een mast op de grond. Volgens Blue Origin-topman David Limp leverde tijdens de tweede motorbranding van de bovenste trap een van de BE-3U-motoren onvoldoende stuwkracht. Daardoor bereikte de raket niet de beoogde baan om de aarde en schakelden de motoren voortijdig uit.
Satelliet moet worden opgeruimd
Het gevolg: BlueBird 7 kwam in een baan terecht die volgens AST SpaceMobile te laag is om normaal te functioneren. De satelliet kan daardoor niet worden ingezet en wordt binnenkort gedeorbiteerd, wat betekent dat hij bewust laten terugvallen wordt in de dampkring om te verbranden. Astronoom Jonathan McDowell, die satellietbanen bijhoudt via gegevens van de Amerikaanse Space Force, meldt dat er inderdaad een object in een afwijkende baan is gesignaleerd. Onduidelijk is nog of dat de satelliet zelf is of de bovenste trap van de raket.
FAA houdt toezicht op onderzoek
De FAA bevestigt dat het incident, dat de toezichthouder een 'mishap' noemt, wordt onderzocht. Blue Origin leidt het onderzoek zelf, onder toezicht van de FAA, en mag pas weer lanceren als duidelijk is wat er misging en welke aanpassingen nodig zijn. Limp zegt in nauw contact te staan met AST SpaceMobile en spreekt van vertrouwen in toekomstige samenwerking. Het is niet de eerste keer dat een raket van Blue Origin stilligt: in 2022 hield de FAA de kleinere suborbitale raket New Shepard meer dan een jaar aan de grond na een storing aan de booster. Ook concurrent SpaceX kreeg eerder een tijdelijk vlootverbod voor Starship en Falcon 9 na problemen tijdens lanceringen.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Het incident laat zien hoe kwetsbaar de jonge markt van herbruikbare raketten nog is: één falende motor kan een hele satellietlancering ruïneren en een bedrijf maandenlang stilleggen. Voor Blue Origin, dat New Glenn moet inzetten voor grote klanten en overheidscontracten, is snel en transparant herstel cruciaal om vertrouwen te behouden. Voor AST SpaceMobile betekent het vertraging in de opbouw van zijn satellietnetwerk voor mobiele verbindingen zonder zendmasten.
- New Glenn
- De grote, deels herbruikbare raket van Blue Origin, vernoemd naar astronaut John Glenn.
- Booster
- De onderste trap van een raket, die na de lancering kan terugkeren en opnieuw gebruikt kan worden.
- Bovenste trap
- Het deel van de raket dat na het loslaten van de booster de lading naar zijn uiteindelijke baan brengt.
- BE-3U-motor
- Het type raketmotor dat Blue Origin gebruikt in de bovenste trap van New Glenn.
- FAA
- De Federal Aviation Administration, de Amerikaanse toezichthouder die onder meer raketlanceringen goedkeurt en controleert.
- AST SpaceMobile
- Amerikaans bedrijf dat satellieten bouwt waarmee gewone smartphones rechtstreeks kunnen verbinden, zonder mobiele mast.
- BlueBird-satelliet
- De naam van de satellieten die AST SpaceMobile lanceert voor zijn mobiele netwerk.
- Deorbiteren
- Het bewust laten terugvallen van een satelliet in de dampkring, waar hij verbrandt.
- Mishap-onderzoek
- Het officiële onderzoek dat de FAA verplicht na een storing tijdens een lancering, voordat een raket weer mag vliegen.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.
