Duitse raket Spectrum bereikt als eerste Europese commerciële lancering een baan om de aarde

De lancering vond plaats vanaf Andøya Spaceport, hoog boven de poolcirkel in Noord-Noorwegen. De 28 meter hoge Spectrum-raket steeg zaterdagavond op en bracht zijn lading zonder problemen in een lage baan om de aarde. Daarmee is Isar Aerospace het eerste privébedrijf in Europa dat met een volledig zelf ontwikkelde raket de ruimte bereikt.

Isar Aerospace werd in 2018 opgericht door drie studenten van de Technische Universiteit München. Wat begon als een hobbyproject in een campuswerkplaats, groeide uit tot een bedrijf met bijna 500 werknemers en zo'n 1 miljard dollar aan opgehaald kapitaal. Daarmee is Isar veruit de best gefinancierde raketbouwer van Europa. Topman Daniel Metzler noemde de lancering "het begin van een nieuw hoofdstuk voor de Europese ruimtevaart" en benadrukte dat Europa nu een eigen alternatief heeft naast bestaande lanceerders.

Waarom dit belangrijk is voor Europa

Europa heeft al decennialang een eigen ruimtevaartindustrie, met de Ariane- en Vega-raketten van respectievelijk Arianespace en het Italiaanse Avio. Die programma's draaien echter grotendeels op overheidssubsidies en werken volgens het principe van geo-return: landen die meebetalen, krijgen productieopdrachten terug. Isar Aerospace doorbreekt dat model. Het bedrijf werd vrijwel volledig met privékapitaal gefinancierd en moet nu op de markt concurreren met spelers als SpaceX.

Dat is niet zomaar een zakelijke kwestie. Europese overheden willen liever niet afhankelijk zijn van Amerikaanse raketten om hun satellieten te lanceren, zeker nu de politieke verhoudingen met de Verenigde Staten onder druk staan. Bondskanselier Friedrich Merz noemde de lancering op sociale media "het begin van een nieuw tijdperk" en bezocht in maart al persoonlijk het lanceerplatform in Noorwegen. Ook de Duitse ruimtevaartorganisatie DLR investeerde 11 miljoen euro in de ontwikkeling van de raket, al benadrukt DLR-directeur Walther Pelzer dat Spectrum niet werd gebouwd in opdracht van de overheid, maar voor de wereldmarkt.

Een geschiedenis vol tegenslag

De weg naar dit succes was niet vanzelfsprekend. De eerste testvlucht van Spectrum, in maart 2025, mislukte al na twintig seconden: de raket raakte de controle kwijt door een defect ventiel en stortte neer bij het lanceerplatform. Er zaten toen geen betalende klanten aan boord. Bij de tweede poging, afgelopen zaterdag, ging het wel goed.

Spectrum kan tot 1.000 kilogram aan lading in een baan om de aarde brengen, vergelijkbaar met de Amerikaanse Alpha-raket van Firefly Aerospace en iets meer dan de Electron-raket van Rocket Lab. Daarmee mikt Isar op een marktsegment tussen kleine en middelgrote raketten in. Opvallend is ook dat Spectrum de grootste raket is die ooit in Duitsland is gebouwd, groter zelfs dan de beruchte V2-raket uit de Tweede Wereldoorlog. Veel van de ingenieurs achter die V2, onder wie Wernher von Braun, emigreerden na de oorlog naar de Verenigde Staten om daar aan Amerikaanse ruimtevaart te werken. Met Spectrum lijkt de Duitse raketindustrie na tachtig jaar een nieuwe start te maken.