Analist zag komst van $100 miljard verlies bij kernenergie en waterstof al aan

Beleggers in kleine kernreactoren, waterstofbedrijven en elektrische luchttaxi's zijn de afgelopen jaren tientallen miljarden dollars kwijtgeraakt. Volgens een analyse van Michael Barnard, strateeg bij TFIE Strategy, was dat verlies grotendeels te voorzien: hij waarschuwde al jaren eerder dat de onderliggende technologie en bedrijfseconomie de hoge beurswaarderingen niet konden dragen.

Kernreactoren verliezen dertig miljard

Aanleiding voor de analyse is een artikel van de Financial Times over drie Amerikaanse ontwikkelaars van kleine modulaire kernreactoren, ook wel SMR's genoemd: Oklo, NuScale en Nano Nuclear. Hun gezamenlijke beurswaarde is sinds de piek in oktober 2025 met 30,3 miljard dollar gedaald. Beleggers die op een koersdaling gokten, zogeheten short sellers, verdienden daarmee naar schatting 2,1 miljard dollar.

Barnard schreef in 2021 al dat kleinere reactoren belangrijke schaalvoordelen inleveren, terwijl fabrieksmatige productie nog nergens was bewezen. In 2023 volgde kritiek nadat een groot Amerikaans SMR-project van NuScale, bedoeld voor het samenwerkingsverband UAMPS, alsnog werd afgeblazen. Toch beleefde de sector daarna een nieuwe hausse, aangewakkerd door de groeiende vraag naar elektriciteit voor datacenters en kunstmatige intelligentie. Ook X-energy, dat pas later naar de beurs ging, verloor sindsdien 5,8 miljard dollar aan waarde.

Waterstof en luchttaxi's ook zwaar geraakt

Het grootste deel van het berekende verlies zit niet in kernenergie, maar in waterstof. Barnard schreef in 2020 dat de zogenoemde waterstofeconomie grotendeels overdreven was, buiten een beperkt aantal industriële toepassingen. Zijn argument: waterstof verliest energie bij omzetting, transport en opslag, vraagt nieuwe infrastructuur en moet concurreren met rechtstreekse elektrificatie. Bedrijven als Plug Power, Ballard Power, FuelCell Energy en Nikola bereikten daarna toch beurswaarderingen van tientallen miljarden dollars. Volgens Barnards berekening ging daarvan sindsdien ongeveer 59 miljard dollar verloren.

Ook elektrische luchttaxi's, bekend als eVTOL's, moesten het ontgelden. Eind 2021 waarschuwde Barnard dat de sector fors overgewaardeerd was, nadat de gezamenlijke beurswaarde van de belangrijkste bedrijven al was gedaald van 27,9 naar 11,8 miljard dollar. Enkele maanden later ging daar nog eens 5 miljard dollar vanaf. Het onderliggende probleem: een toestel dat kan vliegen is nog geen winstgevende dienst, zodra certificering, onderhoud, landingsplekken en beperkte passagiersvraag worden meegerekend.

Wat leert dit beleggers

Opgeteld gaat het om ongeveer 100 miljard dollar aan beurswaarde die verdampte nadat de kritiek al publiek was, zo'n 80 procent van het bedrag dat destijds op het spel stond. Barnard benadrukt dat dit geen opgebrand kapitaal is: het gaat om beurswaarde, niet om geld dat bedrijven daadwerkelijk uitgaven. Bedrijven konden bovendien nieuwe aandelen uitgeven tegen hoge koersen en zo alsnog geld ophalen, ook al verloren latere aandeelhouders vervolgens fors.

De rode draad volgens Barnard: beleggers waarderen vaak alleen het aantrekkelijke technische onderdeel, zoals een reactorontwerp of een brandstofcel, en gaan voorbij aan de rest van het systeem dat nodig is om er geld mee te verdienen. Fusie-energie liet hij bewust buiten zijn berekening, omdat de meeste bedrijven daar nog privaat gefinancierd zijn en hun waardering doorgaans juist stijgt.