Ruimtevaart › Satelliet-megaconstellaties
Google wil AI-datacenters de ruimte in sturen op zonne-energie
Google test binnenkort een satelliet die rekenwerk voor kunstmatige intelligentie in een baan om de aarde moet uitvoeren, aangedreven door zonlicht. Het project heet Suncatcher en moet aantonen of AI-datacenters ooit buiten de dampkring kunnen draaien. De uitdagingen zijn nog enorm: van kosmische straling tot torenhoge lanceerkosten.
Op 1 oktober lanceert een SpaceX Falcon 9-raket vanaf Vandenberg Space Force Base in Californië een bijzondere lading: een testsatelliet ter grootte van een koelkast, met de naam MVP. Het toestel is gebouwd en getest door Planet Labs in San Francisco, in opdracht van Google. Het is de eerste concrete stap in Suncatcher, het project waarmee de techgigant onderzoekt of orbitale datacenters ooit een aanvulling kunnen worden op de datacenters die nu op aarde staan.
Rekenen op zonlicht
Het idee achter Suncatcher is simpel te begrijpen, maar moeilijk uit te voeren: zet computerchips die AI-berekeningen doen in een baan om de aarde, waar voortdurend zonlicht beschikbaar is om ze van stroom te voorzien. Op aarde kost het bouwen van stroomvoorziening voor datacenters steeds meer tijd en geld, mede door de enorme energiehonger van AI. In de ruimte is die energie in theorie gratis en onuitputtelijk. Google-vicepresident James Manyika zegt dat de testsatelliet al genoeg rekenkracht aan boord heeft om eenvoudige AI-vragen te verwerken, in wat je een vroege vorm van een AI-inferentiesatelliet kunt noemen.
Duizenden satellieten nodig
Toch is de rekensom nog verre van rond. Google-manager Travis Beals schat dat er zo'n 10.000 satellieten nodig zouden zijn om qua rekenkracht in de buurt te komen van één enkel datacenter op aarde van 1 gigawatt, ongeveer het vermogen van een gemiddelde kerncentrale. Bovendien ontbreekt er in de lage baan om de aarde lucht om chips mee te koelen, terwijl kosmische straling elektronica op termijn kan beschadigen. Ook moeten de kosten van een lancering flink omlaag: pas bij ongeveer 200 dollar per kilogram aan lanceerkosten, mede mogelijk gemaakt door herbruikbare raketten, wordt het volgens Google financieel aantrekkelijk.
Niet de enige
Google is niet het enige bedrijf dat naar de ruimte kijkt als plek voor toekomstige rekenkracht: ook SpaceX en Blue Origin werken aan plannen voor datacenters in een baan om de aarde. Blue Origin-oprichter Jeff Bezos hield eerder al een slag om de arm en denkt dat het nog wel twintig jaar kan duren voordat orbitale datacenters op kosten kunnen concurreren met datacenters op aarde. De lancering van MVP is dan ook vooral een eerste praktijktest, geen doorbraak: Google wil ermee leren hoe chips, koeling en communicatie zich in de praktijk gedragen buiten de dampkring, voordat er ooit sprake kan zijn van opschaling.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Als het lukt om betaalbaar rekenkracht in de ruimte te plaatsen, kan dat de groeiende energiehonger van AI-datacenters op aarde deels verlichten. Voorlopig is dit vooral een experiment: de kosten, koeling en stralingsbestendigheid moeten nog jaren verbeteren voordat orbitale datacenters een serieus alternatief worden.
- Orbitaal datacenter
- Een datacenter dat niet op aarde staat, maar in een baan om de aarde draait en daar rekenwerk uitvoert.
- AI-inferentiesatelliet
- Een satelliet die is uitgerust met chips om al getrainde AI-modellen vragen te laten beantwoorden, in plaats van nieuwe modellen te trainen.
- Lage baan om de aarde
- Het gebied tot ongeveer 2.000 kilometer hoogte waarin de meeste satellieten, waaronder deze testsatelliet, hun rondjes om de aarde maken.
- Herbruikbare raket
- Een raket waarvan onderdelen, zoals de eerste trap, na lancering weer landen en opnieuw gebruikt kunnen worden, wat lanceringen goedkoper maakt.
- Gigawatt
- Een eenheid van vermogen gelijk aan een miljard watt, vaak gebruikt om de stroombehoefte van grote datacenters of energiecentrales aan te duiden.
- Kosmische straling
- Hoogenergetische deeltjes uit de ruimte die elektronica in satellieten na verloop van tijd kunnen beschadigen.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.