Estse start-ups maken gezichtscrème met vet uit gefermenteerde gist

Van afvalstroom naar potje crème

Het Estse biotechbedrijf Äio, opgericht door onderzoekers van de Tallinn University of Technology, ontwikkelde een methode om reststromen uit de hout-, zuivel- en voedingsindustrie te voeden aan een speciaal gekweekte rode gist. Via een combinatie van biomassafermentatie en precisiefermentatie zet die gist de restproducten om in gistolie die dient als grondstof voor cosmetica en voeding. Voor de nieuwe crème gebruikt cosmeticamerk Tilk twee van die ingrediënten tegelijk: RedOil, een felrode actieve emolliens vol carotenoïden en antioxidanten, en ZymaLipid Complex, een vetzuurmengsel dat structuur en een zachte textuur geeft. Beide vervangen traditionele plantaardige oliën zoals palm-, kokos- en sojaolie.

De crème combineert de gistvetten met bakuchiol, een plantenstof die geldt als mild alternatief voor retinol. Samen moeten ze de huid laten herstellen, de elasticiteit verbeteren en roodheid verminderen, zonder de irritatie die retinol soms veroorzaakt. Rijstzemelolie, zwartzaadolie en tarwekiemolie vullen de formule aan met extra vetzuren, terwijl betaïne en glycerine voor hydratatie zorgen.

Fors minder land en water dan palmolie

Äio profileert zich als alternatief voor de palmoliesector, die wereldwijd verantwoordelijk is voor grootschalige ontbossing in onder meer Indonesië en Maleisië. Volgens het bedrijf kost de productie van zijn gistvetten 97 procent minder landgebruik en 90 procent minder water dan de productie van palmolie, en verloopt het proces tien keer sneller. Daarmee past het bedrijf in de bredere beweging naar een circulaire bio-economie, waarin reststromen niet worden weggegooid maar omgezet in nieuwe grondstoffen. Die cijfers worden extra relevant nu de Europese Ontbossingsverordening in december van kracht wordt: bedrijven die producten importeren die gelinkt zijn aan ontbossing, riskeren dan boetes tot 4 procent van hun wereldwijde omzet. Naar schatting komt een derde van alle geïmporteerde palmolie mogelijk van ontboste grond.

Van laboratorium naar wereldwijde markt

Äio en Tilk werken al jaren samen. Tilk was een van de eerste bedrijven die met RedOil experimenteerde, in een periode waarin er nauwelijks genoeg olie beschikbaar was om te testen. Het duurde enkele jaren voordat er voldoende materiaal was voor laboratoriumtests, documentatie en formulering. In april bracht het duo al een serum met RedOil uit, waarvan de eerste productiebatch binnen een week uitverkocht was. Volgens Tilk-CEO Pille Lengi is nauwe samenwerking tussen wetenschap en productontwikkeling onmisbaar om echt iets nieuws te maken.

Äio-medeoprichter Nemailla Bonturi noemt de nieuwe crème het bewijs dat biotechnologische ingrediënten hun weg vinden naar alledaagse producten. Het bedrijf werkt inmiddels samen met meer dan 120 productiepartners wereldwijd en heeft een distributienetwerk in Europa, India, Zuid-Korea, Brazilië en de Verenigde Staten. Naast cosmetica maakt Äio ook een vetrijke gistbiomassa voor de voedingsindustrie, met een umamismaak en vlezig mondgevoel. Het bedrijf ontving de afgelopen tijd meerdere overheidssubsidies, waaronder 2,6 miljoen dollar vorige maand voor een digitaal productieplatform, en bereidt een investeringsronde voor om grootschalige licentiedeals te sluiten.