Klimaat & energie › SMR's & next-gen kernenergie
Nuclea Energy koopt technologie om kernafval te recyclen tot reactorbrandstof
Het Amerikaanse bedrijf Nuclea Energy heeft reactortechnologie en een recyclingproces voor kernafval overgenomen van het Canadese Moltex Energy. Daarmee wil het bedrijf gebruikt kernbrandstof omzetten in nieuwe brandstof voor een grote zoutsmeltreactor, net op het moment dat de vraag naar elektriciteit voor AI-datacenters sterk stijgt.
De wereldwijde vraag naar elektriciteit groeit snel, vooral door de energiehonger van AI-datacenters. Tegelijk waarschuwt de World Nuclear Association dat de productie uit bestaande uraniummijnen tussen 2030 en 2040 ongeveer zal halveren. Het Amerikaanse bedrijf Nuclea Energy denkt een deel van de oplossing te hebben gevonden in iets dat tot nu toe vooral een probleem was: radioactief afval.
Nuclea heeft via zijn Canadese dochterbedrijf de belangrijkste technologie en patenten overgenomen van Moltex Energy. De deal is een belangrijke stap richting de beursgang van Nuclea, die via een fusie van 350 miljoen dollar met het beursgenoteerde bedrijf NorthStrive Acquisition Corp I moet verlopen. Die fusie moet nog worden goedgekeurd door aandeelhouders en voldoen aan een aantal financiële voorwaarden voordat de notering definitief is. Na de beursgang beschikt het nieuwe bedrijf over een portfolio van meer dan tachtig patenten.
Reactor zonder zware drukvaten
Tot nu toe richtte Nuclea zich vooral op de Morpheus, een kleine modulaire reactor (microreactor) van 3,5 tot 50 megawatt die met vloeibaar lood wordt gekoeld. Die is bedoeld voor afgelegen plekken zoals mijnbouwlocaties, legerbases en kleine gemeenschappen die niet op het grote elektriciteitsnet zijn aangesloten. Met de overname van Moltex' technologie zet Nuclea nu ook een stap naar grootschalige stroomvoorziening voor het reguliere net.
Centraal daarin staat de Stable Salt Reactor Wasteburner (SSR-W), een zogeheten molten salt reactor van 300 tot 500 megawatt. In tegenstelling tot gangbare kerncentrales, die water onder hoge druk gebruiken, werkt deze reactor met vloeibare brandstofzouten bij normale luchtdruk. Dat scheelt zware, dure drukvaten en maakt het ontwerp eenvoudiger te beveiligen. De Canadese kernveiligheidsautoriteit heeft de eerste fase van de beoordeling van dit ontwerp al goedgekeurd.
Afval wordt brandstof
Om de reactor te voeden, nam Nuclea ook het WATSS-recyclingproces over. Dit is al getest op echte gebruikte splijtstof uit Canadese CANDU-reactoren in het laboratorium van Canadian Nuclear Laboratories. Het proces haalt meer dan 90 procent van de zogeheten transurane elementen uit verbruikte splijtstof en zet die om in vloeibaar zout. Daardoor neemt het volume aan hoogradioactief afval dat ondergronds moet worden opgeslagen met tot 95 procent af.
Omdat het proces alle actiniden samen onttrekt in plaats van zuiver plutonium te isoleren, ontstaat volgens Nuclea ook geen materiaal dat geschikt is voor kernwapens. Dat is relevant, want alleen al in de Verenigde Staten ligt ruim 95.000 ton gebruikte splijtstof opgeslagen op 79 locaties, een erfenis die de overheid tegen 2030 naar schatting 62 miljard dollar aan kosten gaat opleveren. Topman Josef Freundorfer noemt de overname een omslagpunt: Nuclea groeit van microreactorbouwer naar een bedrijf dat de hele splijtstofcyclus beheerst.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Als recyclingtechnologie zoals WATSS op grotere schaal werkt, kan kernafval deels worden omgezet in nieuwe brandstof, wat de druk op uraniummijnen verlicht en de hoeveelheid eeuwenlang op te slaan afval vermindert. Dat kan kernenergie aantrekkelijker maken als stabiele stroombron voor de groeiende vraag van AI-datacenters, al moet de SSR-W-reactor nog door verdere veiligheidstoetsen voordat hij daadwerkelijk wordt gebouwd.
- SMR / microreactor
- Een kleine modulaire kernreactor die compacter en vaak flexibeler inzetbaar is dan een traditionele grote kerncentrale.
- Molten salt reactor (zoutsmeltreactor)
- Een reactortype waarin de splijtstof is opgelost in vloeibaar zout dat bij normale luchtdruk circuleert, in plaats van water onder hoge druk zoals in klassieke reactoren.
- MWe (megawatt elektrisch)
- Eenheid die aangeeft hoeveel elektrisch vermogen een centrale kan leveren; 500 MWe kan grofweg honderdduizenden huishoudens van stroom voorzien.
- Transurane elementen
- Zware, radioactieve elementen die ontstaan in een kernreactor en een groot deel van de langdurige radioactiviteit van kernafval veroorzaken.
- Actiniden
- Een groep zware radioactieve elementen, waaronder uranium en plutonium, die samen in het WATSS-proces uit het afval worden gehaald.
- Pyrochemisch proces
- Een chemische scheidingsmethode die werkt met gesmolten zouten in plaats van met water, vandaar ook de term 'non-aqueous'.
- CANDU-reactor
- Een Canadees reactortype dat natuurlijk (niet verrijkt) uranium gebruikt en veel wordt toegepast in Canadese kerncentrales.
- Proliferatierisico
- Het risico dat materiaal uit een kerncentrale wordt gebruikt voor de bouw van kernwapens; traditionele recyclingmethoden isoleren puur plutonium, wat dit risico vergroot.
- Beursgang via bedrijfscombinatie (SPAC-achtige fusie)
- Een manier om naar de beurs te gaan door te fuseren met een al beursgenoteerd bedrijf, in dit geval NorthStrive Acquisition Corp I, in plaats van een traditionele beursintroductie.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.