IonQ en EPB bouwen kwantumcommunicatiecentrum in Tennessee

Het Amerikaanse kwantumbedrijf IonQ en energie- en telecombedrijf EPB uit Chattanooga slaan de handen ineen voor een nieuw onderzoekscentrum. Het Tennessee Quantum Communications Research Center moet uitgroeien tot het eerste Amerikaanse laboratorium dat kwantumcommunicatie test op een bestaand, operationeel glasvezelnetwerk. IonQ steekt de komende vijf jaar 15 miljoen dollar in het project.

Kwantumgeheugen testen op een echt netwerk

Het nieuwe centrum richt zich vooral op onderzoek naar kwantumgeheugen: technologie die kwantuminformatie kan vasthouden en doorgeven over lange afstanden via glasvezelkabels, een vorm van fotonisch netwerk. Dat is een cruciale bouwsteen voor wat onderzoekers het kwantuminternet noemen, een toekomstig netwerk waarin kwantumcomputers en -sensoren op grote afstand met elkaar kunnen communiceren zonder hun kwetsbare kwantumtoestand te verliezen. Zulke systemen steunen vaak op verstrengeling, het verschijnsel waarbij deeltjes op afstand met elkaar verbonden blijven.

Wat het Chattanooga-project bijzonder maakt, is dat het onderzoek niet in een geïsoleerd lab gebeurt, maar direct is aangesloten op een werkend glasvezelnetwerk van EPB. Dat bedrijf bouwde eerder al het eerste stadsbrede gigabit-glasvezelnetwerk van de Verenigde Staten. EPB stelt nu een deel van die infrastructuur beschikbaar als testomgeving, terwijl IonQ de wetenschappers levert die er experimenten op uitvoeren.

Voortbouwend op bestaand kwantumcentrum

Het nieuwe onderzoekscentrum bouwt voort op het bestaande EPB Quantum Center, waar IonQ al een kwantumcomputer van het type Forte Enterprise heeft staan die wordt voorbereid voor commercieel gebruik. Volgens IonQ-topman Niccolo de Masi is het combineren van kwantumgeheugen met een operationeel netwerk een noodzakelijke stap om losse kwantumcomputers straks tot krachtigere, onderling verbonden systemen te maken.

Voor gewone gebruikers lijkt dit nog ver weg, maar de techniek moet uiteindelijk toepassingen mogelijk maken zoals extra veilige datacommunicatie en het koppelen van kwantumcomputers op verschillende locaties, zodat ze samen rekenkracht kunnen bundelen.

Banen en economische impact voor Tennessee

Naast IonQ en EPB zijn ook lokale bestuurders bij het project betrokken. Burgemeester Tim Kelly van Chattanooga noemt de investering een mijlpaal voor de stad, die zich de afgelopen jaren al profileerde als vroege investeerder in glasvezel en kwantumtechnologie. Volgens onderzoek van de University of Tennessee at Chattanooga kunnen de kwantumactiviteiten van EPB de regio de komende tien jaar tot 1,1 miljard dollar aan economische waarde opleveren.

De partners verwachten dat het nieuwe centrum zelf een economische impact heeft van twee tot drie keer de investering van 15 miljoen dollar, en dat er zo'n twintig banen bijkomen, van onderzoekers tot ondersteunend personeel. Het project past in een bredere trend waarbij Amerikaanse staten fors investeren in kwantuminfrastructuur, mede aangejaagd door internationale concurrentie op dit gebied.