AI & computing › Kwantumcomputing & AI-hybrides
Madrid krijgt eerste kwantumcomputer dankzij Telefónica en IQM
Telefónica en het Finse bedrijf IQM Quantum Computers plaatsen voor het einde van 2026 de eerste kwantumcomputer van de Spaanse regio Madrid. Het systeem komt te staan aan de Technische Universiteit van Madrid (UPM) en moet onderzoekers, studenten, ziekenhuizen en start-ups rechtstreeks toegang geven tot echte kwantumhardware.
Tot nu toe konden Spaanse onderzoekers kwantumcomputers vooral op afstand gebruiken, via de cloud, bij machines die elders in Europa of de wereld staan. Dat verandert binnenkort voor de regio Madrid. Telefónica en IQM Quantum Computers hebben afgesproken om voor het einde van 2026 een kwantumcomputer neer te zetten op de campus van de Technische Universiteit van Madrid (UPM). Het apparaat moet niet alleen wetenschappers, maar ook ziekenhuizen, onderzoekscentra en start-ups direct toegang geven tot de hardware, zodat ze zelf kwantumalgoritmes kunnen testen en ontwikkelen.
Compact systeem voor onderwijs en eerste experimenten
Het gaat om een IQM Spark, een kant-en-klaar systeem dat IQM specifiek heeft ontworpen voor onderwijs, onderzoek en de vroege ontwikkelfase van kwantumtoepassingen. Anders dan de grootste kwantumcomputers van techgiganten is dit geen machine voor zware industriële rekenklussen, maar een instapmodel waarmee universiteiten en bedrijven praktijkervaring kunnen opbouwen. Die hands-on ervaring is belangrijk, omdat kwantumcomputers fundamenteel anders werken dan gewone computers en programmeurs een nieuwe manier van denken moeten leren.
Derde kwantumcomputer van het duo in Spanje
Voor Telefónica en IQM is dit niet het eerste gezamenlijke project in Spanje. Eerder leverden de twee al twee kwantumcomputers aan CESGA, het Galicische supercomputercentrum in Santiago de Compostela. Met de nieuwe machine in Madrid groeit het netwerk van kwantumhardware in het land verder, en moet de hoofdstedelijke regio zich ontwikkelen tot een volwaardig kwantum-ecosysteem waarin universiteiten, bedrijven en zorginstellingen samen praktijktoepassingen bedenken, van materiaalonderzoek tot medicijnontwikkeling.
Ook een kwestie van digitale soevereiniteit
Borja Ochoa, voorzitter van Telefónica España en ceo van de zakelijke tak B2B, noemt het project een volgende stap in de samenwerking met de regio Madrid op het gebied van kwantumtechnologie, zowel in netwerken als in versleuteling van gevoelige data in sectoren als zorg en veiligheid. Telefónica is naar eigen zeggen de eerste Spaanse telecomaanbieder die datacenters onderling beveiligt met nieuwe post-kwantumcryptografiestandaarden. Jan Goetz, ceo en medeoprichter van IQM, zegt dat een kwantumcomputer pas echt waarde krijgt als hij niet in een afgesloten laboratorium staat, maar direct in handen komt van de mensen die met concrete problemen worstelen. Voor IQM, dat al kwantumcomputers heeft staan in Europa, Azië en Noord-Amerika, is Madrid weer een stap in de uitbreiding van zijn internationale netwerk. Voor Europa past het project in een breder streven om minder afhankelijk te worden van Amerikaanse en Aziatische techbedrijven op het gebied van kwantumtechnologie.
Achtergrond & begrippen
Wat betekent dit voor de toekomst? Door kwantumcomputers direct bij universiteiten en ziekenhuizen te plaatsen, kunnen meer mensen praktijkervaring opbouwen met deze nog jonge technologie, wat de ontwikkeling van toepassingen in bijvoorbeeld materiaalonderzoek en medicijnontwikkeling kan versnellen. Het past ook in de bredere Europese ambitie om zelf kwantumkennis en -infrastructuur in huis te hebben, in plaats van afhankelijk te zijn van Amerikaanse en Aziatische techbedrijven.
- Kwantumcomputer
- Een computer die rekent met de wetten van de kwantummechanica in plaats van met gewone bits, waardoor hij in theorie bepaalde complexe berekeningen veel sneller kan uitvoeren dan klassieke computers.
- Qubit
- De basiseenheid van informatie in een kwantumcomputer, vergelijkbaar met een bit in een gewone computer, maar met extra eigenschappen waardoor meerdere waarden tegelijk mogelijk zijn.
- Supraleidende kwantumchip
- Een type kwantumchip, zoals IQM gebruikt, waarbij elektrische stroom zonder weerstand loopt bij extreem lage temperaturen, wat nodig is om qubits stabiel te houden.
- IQM Spark
- Een compact, kant-en-klaar kwantumsysteem van IQM, speciaal gemaakt voor onderwijs, onderzoek en de eerste ontwikkelfase van kwantumtoepassingen.
- Post-kwantumcryptografie
- Nieuwe versleutelingsmethoden die bestand moeten zijn tegen toekomstige kwantumcomputers, die huidige beveiligingscodes mogelijk kunnen breken.
- Kwantum-ecosysteem
- Het geheel van universiteiten, bedrijven, overheden en zorginstellingen dat samen kwantumtechnologie ontwikkelt en toepast binnen een regio of land.
- CESGA
- Het Galicische supercomputercentrum in Santiago de Compostela, waar Telefónica en IQM al eerder twee kwantumcomputers plaatsten.
- Technische Universiteit van Madrid (UPM)
- De Spaanse universiteit waar de nieuwe kwantumcomputer wordt geïnstalleerd en die toegang zal bieden aan onderzoekers en samenwerkende partijen.
Bronnen
Dit artikel is met behulp van AI geschreven op basis van bovenstaande bronnen en is geen letterlijke vertaling. Zo werkt onze redactie.